Ўзбеклар Россияни иқтисодий аҳволи туфайли тарк этадими?

Меҳнат муҳожирлари жўнатган пул ўтказмалари Марказий Осиё халқлари, қолаверса, ўз давлатлари иқтисодиёти учун ҳам катта аҳамиятга эга. Россия азалдан Марказий Осиё республикаларидан келган меҳнат муҳожирларининг аксарияти учун иш жойи бўлиб келган. Аммо санксиялар жорий этилиши билан Москва Марказий Осиёликларнинг меҳнат миграцияси маркази мақомини тезда йуқота бошлади.

2021 йилги маълумотларга кўра, ўзбекистонликларнинг хориждан халқаро оʻтказмаларининг 55% Россиядан амалга оширилган. Бу Ўзбекистон иқтисодиёти учун жуда катта пул. Масалан, 2020-йилда республика фуқаролари ўз оилаларига 6,98 миллиард доллар ўтказди, бу ўша даврдаги ялпи ички маҳсулотнинг 11% дан ортиғини ташкил этди. Бироқ, Жаҳон банки Россиядан пул ўтказмалари 2022 йилда 25% гача камайиши мумкинлигини тахмин қилмоқда.

Европа компанияларининг Россия Федерациясидан чиқиб кетиши туфайли иш ўринларининг қисқариши фонида жорий йилнинг биринчи чорагида Ўзбекистонга 133 минг мигрант қайтди. Шу билан бирга, республикада иш билан боғлиқ катта муаммо ҳамон сақланиб қолмоқда, яъни одамлар Россияни тарк этишга мажбур бўлди, чунки у эрда вазият бундан ҳам ёмонроқ.

Катта эҳтимол билан ўзбекистонликлар, шунингдек, Марказий Осиёнинг бошқа давлатлари фуқаролари ҳам Россияни тарк этишда давом этади. Ва агар Россия Федерациясида бир неча кунлик санкциялардан сўнг улар бу ҳақда эҳтимолий сценарий сифатида гапиришган бўлса, энди бу тенденцияни ҳамма жойда кўриш мумкин. Давлат миграция хизмати томонидан ўтказилган сўров натижаларига кўра, ўзбекистонликларнинг атиги 36% Россияда қолишга тайёр, чунки уларда ҳали ҳам иш бор ва ўз иш жойини сақлаб қолишга ишончи комил. Бироқ, улар даромадлари йуқолган тақдирда ушбу мамлакатда қолиш-қолмаслиги маълум эмас.

Қайд этиш жоиз, Ўзбекистонга қайтган муҳожирлардан ташқари россияликлар ҳам кетмоқда, улар ҳам Ғарб санксиялари туфайли тез орада ишсиз қолиши мумкинлигини тушунишади. «Агар мамлакатнинг туб аҳолиси уни тарк этишга мойил бўлса, ташриф буюрувчилар у ерда қолиб, яхши яшаш шароитларига ишонишга арзийдими? Муҳожирларнинг ҳаммаси ҳам қайтиб келмаслиги аниқ, чунки улар телевидение ташвиқотига алданиб қолишлари мумкин эди ва энди Россия Федерациясидаги вазият ёмонлашганига қарамай қолиш ниятида. Аммо барибир ўз ҳаётини қадрлайдиган, ғурурли ва яшашни хоҳлайдиганларга Россияни тарк этиш тавсия этилади”, деб ёзади Ғарб сиёсатшунослари.