Европа давлатлари русларнинг киришини тақиқлайди

Русларнинг цивилизациялашган мамлакатларга саёҳатини тақиқлаш Россиянинг Украинага кенг кўламли ҳужумидан сўнг киритилиши мумкин бўлган энг аниқ чекловлардан биридир.

Феврал ойидан бери Болтиқбўйи мамлакатлари русларнинг ЕИга киришини тақиқлашни талаб қилмоқда, кўплаб давлатлар аллақачон улар учун виза беришни тўхтатган, аммо Европа Иттифоқи томонидан ҳали ҳам тизимли тақиқ йўқ.

Зеленскийнинг таклифи

Энди бундай тақиқни жорий этиш таклифини Украина президенти Владимир Зеленский айтди. Украина давлати раҳбарининг фикрича, Россиянинг хорижий ҳудудларни босиб олиш истагини тўхтатишнинг ягона йўли россияликларнинг Ғарб давлатларига ташриф буюришини тақиқлашдир.

«Энг муҳим санкциялар чегараларни ёпишдир… улар ўз фалсафаларини ўзгартирмагунча ўз дунёларида яшасинлар», — деди президент.

Зеленскийнинг таъкидлашича, Россияга Украинада кенг кўламли уруш бошлагани учун жорий қилинган санкциялар Россия фуқаролари учун чегараларни камида бир йилга ёпиш ва Россиядан энергия сотиб олишга тўлиқ эмбарго билан солиштирганда «заиф».

Нима аллақачон киритилган

Россия авиакомпанияларига Европа ва Шимолий Американинг аксарият ҳудудлари устидан парвоз қилиш аллақачон тақиқланган, бу россияликларнинг чет элга саёҳат қилишини қийинлаштирмоқда. Аммо Зеленский таклиф қилган тўлиқ тақиқ йўқ. Россия фуқаролари ҳали ҳам визага мурожаат қилишлари ва, масалан, АҚШга ташриф буюришлари мумкин.

Зеленскийнинг фикрича, барча руслар истисносиз Россияга қайтиб, у ерда қолишлари керак. Ва улар Путиннинг хатти-ҳаракатлари учун жавоб беришлари керак, чунки улар уни сайлаган ва унинг режимига қарши курашмаяпти.

Европада, урушнинг бошиданоқ, баъзи мамлакатларнинг расмийлари руслар учун виза олиш имкониятини чеклай бошладилар. Чехия, Словакия, Литва, Латвия, Эстония ва Малта туристик визалар беришдан бош тортди; Белгия, Нидерландия ва Дания дипломатларнинг ўзаро чиқариб юборилиши натижасида юзага келган консуллик ходимларининг етишмаслиги туфайли буни тўхтатди. Шу сабабли стандарт режимда виза бераётган мамлакатларнинг виза марказларида кўп ойлик навбатлар пайдо бўла бошлади.

Европа россияликларга виза берилишини чекламоқчи

Қўллаб-қувватлаш бор

Ёпиқ ҳаво қатнови шароитида руслар Россия Федерацияси билан чегарадош Латвия, Эстония ва Финляндия орқали Европа Иттифоқининг бошқа мамлакатларига транзит орқали саёҳат қилишни бошладилар ва бу сиёсатчилар ва Россияга қўшни давлатлар аҳолисининг норозилигига сабаб бўлди. Эстония ташқи ишлар вазири Урмас Реинсалу 4 август куни россияликларга туристик Шенген визаларини беришни бутунлай тақиқлаш кераклигини айтди ва буни санкцияларнинг еттинчи пакетига киритишни таклиф қилди. Рейнсалу ташаббуси август ойи охирида Европа Иттифоқи ташқи ишлар вазирлари йиғилишида кўриб чиқилиши кутилмоқда.

Рейнсалу баёнотини Латвия ташқи ишлар вазири Эдгар Ринкевич ҳам қўллаб-қувватлади. 4 август куни Латвиянинг Москвадаги элчихонаси россияликларга ҳар қандай виза беришни вақтинча тўхтатди – бунгача туристик визалар умуман тақиқланган бўлса-да, у ерда гуманитар сабабларга кўра ёки ишга жойлашиш учун виза олиш мумкин эди.

Россияликларга фақат 1 июлдан бошлаб виза беришни бошлаган Финляндияда (бундан олдин ковид бўйича чекловлар мавжуд эди) аллақачон ой охирида мамлакатдаги барча асосий сиёсий партиялар раҳбарлари виза беришни тўхтатишни талаб қилишди. Август ойи бошида Yle сўрови Финляндия аҳолисининг 58 фоизи визалар тўхтатилишини қўллаб-қувватлаганини кўрсатди.

Европа Комиссияси «керак бўлса, қўшимча санкцияларни кўриб чиқишга тайёрмиз», деди.