Экспертлар Мирзиёевнинг ШҲТ саммитидаги қарорини ғалати деб баҳолади

Шанхай ҳамкорлик ташкилотининг сўнгги саммитида ассоциацияга аъзо давлатларнинг барча 12 нафар етакчиси, жумладан, кузатувчилар иштирок этди. Владимир Путин ва Шавкат Мирзиёевнинг икки томонлама учрашувида ҳамкорликка оид қатор ҳужжатлар имзоланди. Бу ҳужжатлар, таҳлилчиларга кўра, Ўзбекистонни Ғарб санксиялари ёқасига олиб келади.

Россия Украинадаги уруш туфайли унга киритилган санкциялар туфайли Ғарб иқтисодиётидан яккаланиб қолмоқда.

Москва Ғарб билан узилган савдо алоқаларидан кўрилган йуқотишларни қоплашга ёрдам берадиган давлатларни қидирмоқда. Бироқ, энг муҳими, Россия иқтисодий чекловларни қисқа муддатда четлаб ўтишни таъминлайдиган шериклардан манфаатдор. Бу қисқа муддатли, чунки бундай алдаш узоқ вақт давом эта олмайди ”, – дейди экспертлар.

Кузатувчилар кутганидан фарқли ўлароқ, Хитой Халқ Республикаси раҳбари Путин билан учрашувга нисбатан совуқ муносабатда бўлди. Бироқ Россия президенти Шавкат Мирзиёев билан ниҳоятда самарали учрашув ўтказди.

“Россия ва Ўзбекистон ўртасидаги учрашув якунлари бўйича икки давлат ўртасида ҳар томонлама стратегик шериклик тўғрисидаги декларация имзоланди. “Декларация кўп қиррали Ўзбекистон-Россия ҳамкорлиги ривожланишининг янги босқичини кўрсатади. Ҳужжатда муносабатларга айниқса яқин ва жадал ҳамкорлик характери берилгани қайд этилган”, — дейилади Ўзбекистон Президенти девонидаги тадбирда.

Ҳужжат сиёсий, савдо-иқтисодий, атом энергетикаси, транспорт, маданий-гуманитар ва бошқа соҳаларда қатор аниқ йуналишларда ҳамкорликни ривожлантиришни назарда тутади. Лекин, энг муҳими, Тошкент ва Москва тўлиқ ёки қисман Ғарб санкциялари остида қолган саноат, фарматсевтика, машинасозлик ва кимё соҳаларида ҳамкорликни яхшилайди.

Банк секторига келсак, Ўзбекистонда Россиянинг МИР тўлов тизими пластик карталарини қабул қилиш давом этмоқда. Айни пайтда, АҚШ аллақачон Россия тизими билан ўзаро алоқада бўлган банкларга иккиламчи санксиялар қўлланилишини эълон қилган. Қозоғистон, Туркия ва ҳатто Ветнамдаги айрим банклар МИРдан фойдаланишни тўхтатганини эълон қилган бўлса, Ўзбекистон негадир буни давом эттирмоқда.

Мирзиёевнинг иккиламчи санктсиялар томон қадам ташлаш режаси ортида нима тургани тўлиқ аниқ эмас. “Очиғи, Россия фақат Тошкентдан фойдаланмоқда. Бундан ҳеч бўлмаганда қандайдир фойда бўлса, фақат Москва учун, лекин Ўзбекистон учун эмас. Агар Тошкент Москвага Ғарб санкцияларини четлаб ўтишга атайлаб ёрдам бераётгани маълум бўлса, ўрта ва узоқ муддатли истиқболда республика энг катта иқтисодий инқироз ҳолатига тушиб қолиши мумкин”, – дея огоҳлантирмоқда украиналик сиёсатшунослар.