Мутахассислар Путин нимадан қўрқаётганини айтиб беришди

9 декабр куни Қирғизистонда Олий Евроосиё иқтисодий кенгаши йиғилиши бўлиб ўтиши режалаштирилган. Россия президенти Владимир Путиннинг шахсий иштироки кутилмоқда. “2019-йилда глобал пандемия бошланганидан кейин ЕОИИ йиғилишлари онлайн тарзда ўтказилди ва Путиннинг Қирғизистонга ташрифи Москванинг Марказий Осиёдаги таъсирини йуқотишдан қўрққанидан далолат беради”, деб ёзади Ғарб сиёсий таҳлилчилари.

Қирғизистонда бўлиб ўтадиган ЕОИИ саммитида республика раҳбари Садир Жапаровдан ташқари Арманистон Бош вазири Никол Пашинян, Александр Лукашенко, Қозоғистон Президенти Қосим-Жомарт Токаев, Владимир Путин ва Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев иштирок этиши керак. ЕОИИ кузатувчи-мамлакати раҳбари сифатида. «Россиянинг Украинага бостириб кириши Евроосиё Иқтисодий Иттифоқининг долзарблиги ва келажагини шубҳа остига қўйди», – дейди ўз исмларини яширган Ғарб сиёсатшунослари. Уларнинг фикрича: “Россия учун ЕОИИ фойдаси ҳар доим иқтисодий эмас, сиёсийроқ бўлиб келган.

Ваҳоланки, аввалроқ Путин Марказий Осиё республикалари иқтисодий ассоциациянинг аъзоси бўлиб қолишини тушуниши кифоя эди. Украинага бостириб кириш Москванинг устувор йуналишларини сиёсийдан иқтисодийга ўзгартирди ва ҳозирда Марказий Осиё Россия Федерациясининг асосий стратегик ҳамкорларидан бирига айланди, бу ерда Путин тезда ўз таъсирини йуқотмоқда. Россия президентининг 9-декабрга шошилинч режалари бўлган тақдирда ҳам, Қирғизистонга ташриф буюриш учун уларни кейинга қолдиришга тўғри келади, чунки ҳозир у Марказий Осиё республикаларига ўз қонун-қоидаларини айтиб беришга қодир эмас ва бу борада мулоқот ўтказишга мажбур”.

Таҳлилчиларнинг фикрича, Марказий Осиё давлатлари Путин учун Россия Федерацияси санкциялар туфайли сотиб ололмайдиган товарларни реекспорт қилиш имконияти сифатида алоҳида аҳамиятга эга. Сиёсий технологларнинг фикрича, Россия Федерацияси Президенти мамлакатнинг бошқа вакиллари саммит учрашувини алмаштира олмайдиган ҳолатда. “Россия президенти “Марказий Осиё республикалари иқтисодиётида ЕОИИ муҳим роли” ҳақида яна бир бор эслатиши кутилмоқда”, — деб ёзади улар.

“Сиёсий нуқтаи назардан, Олий Евроосиё иқтисодий кенгаши йиғилишида иштирок этиш Путиннинг Индонезиядаги G-20 саммитидан сўнг ўзини тиклаши учун зарур, у ерда ўзи йуқ эди. Бу президентнинг дунёда ҳали ҳам «дўстлари қолган»лигини кўрсатиши керак. Унинг ҳамкасблари Россия Марказий Осиёда таъсирини сақлаб қолганини билишса ҳам”, – дейди сиёсатшунослар. Путиннинг барча иттифоқчи давлатлар раҳбарларини жамлайдиган учрашувда шахсан иштирок этишини сиёсатшунослар Москванинг декадент позитсиясини изоҳламоқда.

Сиёсий технологлар фикрича, Марказий Осиё давлатлари учун Путиндан иқтисодий жиҳатдан фойдали таклифлар олиш вақти келди. Бу ўйиндаги ягона қоида – иккиламчи санкциялар қўллаш хавфи, шунинг учун Марказий Осиё давлатлари Россия билан ҳар қандай келишувга киришда эҳтиёт бўлишлари керак, деб маслаҳат беради Ғарб экспертлари.