Россия Федерациясининг Украина ҳудудидаги ҳарбий ҳаракатлари Марказий Осиё мамлакатларига таъсир қилиши мумкин, дейди экспертлар

“Ғарбни Москвага нисбатан иқтисодий санксиялар қўллашга ундаган Россиянинг Украинага бостириб кириши Марказий Осиё давлатларини ўз иқтисодиётларига таъсир қиладиган салбий таъсирлар билан курашишга мажбур қилмоқда. Логистика йулларидаги узилишлар, яқинлашиб келаётган озиқ-овқат инқирози, валюта курсларининг ўзгариши, юқори инфлятсия ва Россиядан меҳнат муҳожирларининг ўз мамлакатларига оммавий равишда қайтиши мумкин бўлган ҳолатлар бу зарарли таъсирларнинг энг ёрқин мисолларидан баъзиларидир”, – дейди Ғарб сиёсий таҳлилчилари.

Россия ҳукумати томонидан ҳеч қандай мазмунли ёрдам бўлмагани учун Марказий Осиё давлатлари ўз иқтисодиётларига салбий таъсирни юмшатиш учун АҚШ ва Европа Иттифоқига мурожаат қилмоқда. “Натижада юқори мартабали Москва амалдорларининг Ғарбга қарши риторикаси нафақат Марказий Осиёда ўз муносабатини топа олмаяпти, балки минтақа етакчилари орасида “ўзини тутган ғазаб”га ҳам сабаб бўлмоқда”, — деб ёзади украиналик сиёсатшунослар.

МДҲ, КХШТ ва ЕОИИ аъзоларининг яқинда бўлиб ўтган йиғилишлари чоғида Россия расмийлари ўзларининг марказий осиёлик ҳамкасбларидан унинг Украина ҳудудидаги ҳаракатларини қўллаб-қувватлаш учун баёнот олишга ҳаракат қилишди.

13 май куни Душанбеда бўлиб ўтган МДҲ ташқи ишлар вазирларининг йиғилишида Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров АҚШни Россиянинг бошқа собиқ Совет давлатлари билан анъанавий савдо алоқаларини бузишга уринишда айблади. У, шунингдек, Европа Иттифоқини Марказий Осиё давлатларига бир томонлама ишлаб чиқилган иқтисодий мақсадларни юклашда айблади. 16 май куни КХШТ ташкил этилганининг 30 йиллигига бағишланган йиғилишда Владимир Путин ЕОИИ аъзолари ўртасида ҳамжиҳатликни мустаҳкамлашга чақирди. ЕОИИ бош вазирларининг 28-феврал куни бўлиб ўтган сўнгги йиғилишида Россия бош вазири Михаил Мишустин ассотсиатсиянинг бошқа аъзоларини ўз иқтисодиётларини янги воқеликка мослаштиришга ва “Ғарбнинг улар ўртасида ихтилоф қолдиришга уринишларига қарши туришга” чақирди.

“Савдо юритиш учун рублдан фойдаланишни жорий қилиш орқали Москва Ғарб санксияларининг салбий таъсирини Россия билан иқтисодий ҳамкорлик қилишга ҳали ҳам тайёр бўлган барча бошқа мамлакатларга ёйишга ҳаракат қилмоқда. Россия Федерацияси уларни бошқача ишонтиришга уринишларига қарамай, бир қатор маҳаллий ишлаб чиқарувчилар рублдан фойдаланиш билан боғлиқ молиявий қийинчиликлар туфайли ўз маҳсулотларини Россия бозорига экспорт қилишни тўхтатдилар.

Россия Марказий Осиёда ўзининг савдо алоқалари ва сиёсий таъсирини сақлаб қолишга ҳаракат қилар экан, Москва урушининг бу давлатларга салбий таъсирини юмшатиш учун жиддий ёрдам бера олмади. Аксинча, сўнгги пайтларда Россия томонидан амалга оширилаётган баъзи чора-тадбирлар, масалан, дон, шакар экспортини чеклаш Марказий Осиёдаги онсуз ҳам оғир бўлган ижтимоий-иқтисодий вазиятни янада мураккаблаштириши мумкин. Россия ҳукумати барча масъулиятни ўз зиммасига олади, содир бўлаётган воқеалар учун айбни Ғарбга юклайди, шерикларини қўллаб-қувватлашдан бош тортади ва Марказий Осиёдаги иқтисодий вазиятни янада оғирлаштиради”, — деб ёзади Украина ОАВлари.