Россия истилоси остида ҳаёт ҳақидаги ҳақиқат

Запорижжя вилоятининг Василевский тумани Украинадаги ҳарбий ҳаракатлар бошланган кундан бошлаб деярли рус қўшинлари томонидан босиб олинган.

Ҳудудининг 90% ишғол қилинган Запорожье вилояти Василевский туман кенгаши раиси Елена Здор шундай дейди. Василевский тумани 106 та аҳоли пункти, 11 та ҳудудий жамоаларни бирлаштиради: улардан 4 таси шаҳар, 5 таси қишлоқ, 2 таси аҳоли пунктлари. Туманда деярли 188 минг киши яшаган, бу Запорожье вилояти умумий аҳолисининг 11% ни ташкил қилади.

«Босқин остидаги аҳоли пунктларининг маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органлари вакиллари бугунги кунда ақл бовар қилмайдиган фидойилик ва ҳақиқий этакчилик намунасидир. Бир куни улар ўз жамоалари аҳолиси учун ҳамма нарсага айланишга мажбур бўлишди – улар ҳам оммавий ахборот воситалари, балки баъзи жойларда ҳам, эвакуация учун ягона умид ва одамларга Украина Қуролли Кучларини кутиш учун куч топишга ёрдам берадиган мессенжерлар ва психологлар. Маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органлари раҳбарларининг ҳар бири ҳар қандай вақтда ўғирланиши ёки ўлдирилиши мумкинлигини яхши билади,»- Иван Фурсенко, Украина шаҳарлари ассоциацияси маслаҳатчиси.

Василевский округи деярли урушнинг биринчи кунлариданоқ бутунлай босиб олинди. Ишғол тез эди – қўшинлар кириб, дарҳол жамоаларни эгаллаб олишди. Босқинчилар катта миқдордаги техника – дўл, зирҳли машиналар билан киришди.

Шунингдек, кўплаб аскарлар бор – Қодировтси ҳам, бурятлар ҳам, ФСБ ҳам, Россия Миллий гвардияси ҳам – ҳамма минтақа жамоаларига кириб келган. Василевский тумани Мелитополдан кейин Запорожега ўтишни режалаштирган ҳолда босиб олинди. Вилоят маркази Василевка шаҳри, эҳтимол, энг катта йуқотишларга дуч келди.

“2-март куни эрталаб соат 7 да Василевкани қўлга олиш аввалги кунги оммавий ўққа тутилганидан сўнг бошланди, мен ва шаҳар кенгашидаги ҳамкасбларим бошпанага тушдик, аммо бошпанадан ҳам оғир техниканинг қандай ҳаракатланаётганини аниқ эшитдик… Кейинги кунларда биз вайронагарчиликнинг биринчи даҳшатли суратларини кўрдик – фуқароларимизнинг ёниб кетган уйлари, вайрон бўлган дўконлар. Эртаси куни биз ҳали кўрмаган нарсадан ёмонроқ эмас эди, камида 6-8 тинч аҳоли ўққа тутилиб, ёъллар четида ётган ҳолда ҳалок бўлди ва биз босқинчиларнинг жасадларини миналашгани ҳақида маълумот олдик. бажарилган. Агрессор армия, шунингдек, вилоят давлат маъмурияти яқинидаги байроқ устунидан Украина байроғини олиб ташлади. Биз Украина давлат байроғини ишғол қилинган пайтдан бошлаб 25 апрелгача шаҳар кенгаши биносида ғурур билан ушлаб турдик, – дейди Василевский шаҳар кенгаши раиси Сергей Калиман, ишғолнинг биринчи кунларини шарҳлайди.

Бучадан кейин босқинчилар тактикани ўзгартирдилар

Василевский туманида босқинчилар «озод қилувчилар» каби кўринишга ҳаракат қилмоқдалар. Бу уларнинг жиноят қилмаслигини англатмайди, лекин уларнинг ваҳшийликлари Буча ёки Бородянкадаги каби даҳшатли бўлмаган.

Жамиятларда улар тинч аҳолининг уйларини, кетган одамларнинг уйларини эгаллаб олишади, эгаларини ҳайдаб чиқарадилар ва уларнинг уйларини эгаллаб олишади. Ҳар бир инсон беғараз талон-тарож қилинади, энг катта талончилик ротациядан олдин содир бўлади. Тез орада бошқалар билан алмаштириладиган руслар чидаш мумкин бўлган ҳамма нарсага чидашади. Нима имконсиз – улар йуқ қилади.

Украиналикларнинг уйлари чўчқахонага айлантирилмоқда, ишғолчилар уйларда ҳожатхона ўрнатган ҳолатлар мавжуд.

Четга кетмоқчи бўлган украиналикларга, улар ўғирлаб кетган одамларга қарши назорат пунктларида қўрқитиш, руҳий босим ва жисмоний зўравонлик қўлланилади. Улар ҳеч қандай изоҳсиз тинтувлар билан уйларга кириб, уй эгаларини қурол билан ушлаб, уйларни ағдариб ташлайдилар.

Бошқача қилиб айтганда, доимий террор тинч аҳолига нисбатан қўлланилади, аммо оммавий қатлсиз.

Россия босиб олинган ҳудудларда СССРда келажак бахти ҳақидаги афсонани тарқатмоқда

Василевский туманининг босиб олинган жамоаларида босқинчилар доимий, аҳмоқона бўлса-да, ахборот кампаниясини олиб боришмоқда. Улар СССРдаги “ажойиб” ҳаётни эслатиб, ҳудудларни фашистлардан озод қилаётган тинч аҳолига ҳикоя қилади. Ғалаба байроқларини кўтаринг.

Улар Кубанкас ва казак кийимларида халқ милитсияси билан ташвиқот видеоларини суратга олишади, қоғоздан самолётлар ва юлдузлар билан қайиқлар ясаш бўйича маҳорат дарслари билан болаларга бахтли болаликни ваъда қиладилар.

Фарзандлари улғайган, мураккаб конструксия тўпламларини ясаб, мустақил равишда веб-сайтларни дастурлаштириб, асл инглиз тилини ўқиган украиналиклар учун риторика, юмшоқ қилиб айтганда, ишонарли эмас.

Босқинчилар жамоалар раисларини ҳамкорликка кўндиришди

Босқинчилар маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органлари раҳбарларини аниқлаш, уларни ҳамкорликка кўндириш ва улар орқали тинч аҳолига таъсир ўтказиш, маҳаллий аҳолини қаршилик кўрсатмасликка ишонтириш учун катта саъй-ҳаракатларни амалга оширди.

Туман раҳбари Элена Здор босқинчилардан маҳаллий аҳолига нисбатан зўравонлик қилиш билан таҳдид қилган хабарни олди. Шунга ўхшаш хабарлар маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органларининг бошқа раҳбарлари томонидан ҳам олинади. Босқинчилар маҳаллалар раҳбарларининг телефонлари ва яшаш жойини ҳамкасблари орқали билиб олдилар.

center;">Босқинчилар СМС таҳдидлари иш бермаётганини англагач, жисмоний ва руҳий террорга ўтишди.

Улар Эленанинг уйига тинтув ўтказиб, жисмоний зўравонлик билан таҳдид қилишди. Туман кенгашининг барча ходимларида тинтувлар ўтказилди. Маҳаллий ҳокимият вакилларини эвакуация қилиш “ўлим йули”га айланди.

Ўтказиш пунктларида босқинчиларнинг рўйхатлари бор эди, улар бўйича улар кетишни истаганларнинг барчасини текширдилар. Еленанинг сўзларига кўра, ҳар бир назорат пункти кичик ўлимга ўхшарди. Оркларнинг постларига яқинлашиб, сизни отишма, ўғирлаш ёки ўтказиб юборишингизни билмайсиз. Одатда 40 дақиқа давом этадиган Василевкадан Запорожегача бўлган йул 6 соат давом этди.

Олов остида эвакуация

Аҳолини эвакуация қилишнинг биринчи уринишлари даҳшатли эди – одамлар, машиналар доимий равишда ўққа тутилди. Кейин улар гуманитар коридорлар ишини йулга қўйишни бошладилар, аммо автобуслар ва шахсий транспорт воситаларининг устунлари доимий ўқ остида эди.

Қишлоқдаги кўприк вайрон бўлгач, эвакуация янада қийинлашди. Каменское. Одамлар синган кўприкка етиб келишди ва ундан пиёда ўтишга мажбур бўлишди – снарядлар остида деярли 1 км пиёда. Кўнгиллилар уларни кўприкнинг қарама-қарши томонида кутиб олишди.

Дастлабки кунларда аёллар ва болалар Днепроруднийга эвакуатсия қилинди, шаҳар ўраб олинди, аммо ишғол қилинмади. Урушнинг биринчи кунларидан то ҳозирги кунгача бу ҳаёт ва ўлим йули. Ҳар куни ўққа тутилган, кўпинча ёруғлик ва сувсиз, озиқ-овқатсиз қолган Василевка аҳолиси охирги марта 3-4 кундан бери Бердянск, Мелитополдан эвакуатсия колоннаси автобусларида бўлган одамлар билан бўлишди.

«Бир марта эвакуация қилинган 15 мингдан ортиқ одам Василевка орқали ўтди. Мариуполдан 84 та автобус ва 12 км узунликдаги фуқаролик навбати. Биз Василевкада бу одамларни эвакуация қилишга ёрдам бериш учун ҳамма нарсани қилдик – иссиқ овқат уюштирдик, чой қайнатдик, уларни тунаб қўйдик. «Старостинский тумани раҳбари Каменский эвакуация қилинган одамларнинг машиналарини миналанган майдонлар орқали олиб борди», – дея қўшимча қилади Сергей Калиман.

Бугунги кунга қадар минтақадаги турли жамоалардан турли аҳоли чиқиб кетган. Қаердадир кўпроқ – ўқ отиш ва ҳаётга тўғридан-тўғри таҳдид туфайли, қаердадир камроқ – чунки ҳеч қандай снаряд ёъқ ва одамлар ўз уйларини ушлаб туришади.

Бизга террорчилар армияси келди

Руслар бизнинг жамоаларимизни нима учун ва қандай мақсадда ўққа тутаётганини тушуниш мумкин эмас. Василевский туманидаги рус артиллерияси томонидан ўққа тутилиши натижасида мактаблар, болалар боғчалари, касалхоналар, турар-жой бинолари, инфратузилма объектлари вайрон қилинган.

Босқинчилик даврида руслар одамларни ўғирлаб кетишди. Оддий фуқаролар ҳам, тадбиркорлар ҳам, шубҳасиз, “тўлов” учун ҳам, фаоллар, АТО иштирокчилари, маҳаллий ўзини ўзи бошқариш органлари раҳбарлари, маҳаллалар раислари, вилоят Кенгаши депутатлари, аҳоли пунктлари оқсоқоллари, фермерлар.

90 кундан ортиқ вақт давомида Энергодар шаҳар кенгашининг Энергодар мерининг биринчи ўринбосари Самойдюк И.Г. ва Днепрорудний шаҳар кенгаши мери Матвеев Е.С. ўғирлаб кетилган. Уларнинг оилалари тақдири ҳақида ҳеч қандай маълумотга эга эмас.

Днепрорудно шаҳар кенгаши раҳбарининг рафиқаси Инсон ҳуқуқлари бўйича Европа судига мурожаат қилди.

Энди ишғол қилинган Энергодар мери Дмитрий Орловнинг айтишича, одамларни ўғирлаш ва қийноқлар ортида фойда ташналиги, мафкура йуқ.

«Ҳозир юзлаб шаҳар аҳолиси асирликда. Уларнинг салмоқли қисми Запорожье атом электр стансиясининг малакали ишчиларидир. Одамларни электр токи билан қийноққа солишади, калтаклашади, ҳафталаб, баъзан ойларча қамоқда сақлашади. Улар “ноқонуний фаолият”га, хусусан, ўзини-ўзи ҳимоя қилиш шаҳарларида қатнашиш, қурол яшириш, бошқа “шериклари”нинг исмларини айтишни тан олишади.Лекин мафкура шунчаки баҳона, рашкчилар маҳбуснинг қайси лавозимда бўлишининг аҳамияти ё‘қ. Бу тўлов эвазига одам ўғирлаш.Ҳар қандай сабабга кўра маҳбусни озод қилиш учун стандарт орк тўлови 50 минг гривнани ташкил қилади. Биз ҳар куни одам ўғирлашнинг янги ҳолатлари ҳақида икки-учта хабар оламиз”, дейди Орлов.

Кўчиришни истаган шифокорлар, эҳтимол, келажакда шифокорларни ярадор босқинчиларга тиббий ёрдам кўрсатишга мажбур қилиш умидида, ҳудуддан ташқарига чиқарилмайди.

Ишғол остидаги ҳаёт

Босқиннинг дастлабки кунларида ҳам маҳаллий ҳокимликлар, ҳам вилоят тадбиркор ва фермерлари томонидан аҳолига катта ёрдам кўрсатилди.

“Маҳаллий ҳокимликлар маҳаллий савдо тармоғи кўмагида омборхоналарни генераторлар билан таъминладилар. Иссиқлик таъминоти йуқлиги сабабли янги туғилган чақалоқлар, болалар ва қариялар омборхоналарда иситилади.Ўз дўконларидаги тадбиркорлар аҳолига озиқ-овқат етказиб беришди. Деҳқонлар ун, сабзавот, нон, дон билан ёрдам беришди, – дейди Сергей Калиман ишғолида Василевка ҳаётининг биринчи кунлари ҳақида.

Ҳарбий ҳаракатлар олиб борилаётган ҳудудларда сув, электр, газ ёъқ. Қутқарувчилар Степногорск, Каменское шаҳарларига ичимлик суви олиб келишади, маҳаллий фермерлар, генераторларни улашади, қудуқлардан сув чиқарадилар.

Шикастланган миноралар туфайли алоқа деярли ёъқ. Зарар етказилган жой эгаллаб олинган Василевкада жойлашган. Бугунги кунга қадар Россиянинг «ҳарбий-фуқаролик маъмурияти» мутахассисларга алоқа ёъқолган жойга киришни таъминламайди.

Овқатланиш ҳам қийин. Бир ойдирки, Запорожье тадбиркорлари озиқ-овқат олиб келишмаган, дўконлардаги жавонлар Мелитопол маҳсулотлари, Мелитополга озиқ-овқат эса босиб олинган Қримдан олиб келинади.

Нархлар сезиларли даражада кўтарилди ва нон урушнинг биринчи ҳафталарида ҳашаматга айланди. Нонвойхоналар ун, шакар, хамиртурушсиз қолди. Фермерлар сутни шаҳарга олиб келишади, унинг бир қисми кичик болали оилаларга тарқатилади.

Касалхоналар ва дорихоналар билан таъминлаш ҳам қийин. Фермер ва корхоналарнинг иши деярли тўхтаб қолди. Масалан, Днепрорудний ва қўшни қишлоқлар аҳолиси учун асосий даромад манбаи Запорожье темир рудаси заводида ишлаш эди.

Хорижий инвестициялар иштирокидаги корхона бюджетни шакллантирувчи корхона эди. Кеча расмий ва манбалар корхона фаолияти устидан назорат йуқолганлиги ҳақида хабар беришди. Тегишли ариза корхона раҳбарияти томонидан Украина Хавфсизлик хизмати ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларига тақдим этилган.

Вилоят деҳқонлари етиштирган ҳосилини олиб, сотишнинг иложи бўлмагани учун арзимаган пулга бериш ёки шунчаки йуқ қилишга мажбур.

Пенсия билан боғлиқ қийин вазият. Карталарда пенсия оладиган одамлар уни ечиб ололмайдилар. Айни пайтда ишғолчилар нафақахўрларга шахсий маълумотлари эвазига рубл тарқатмоқда.

Ҳудудда радио ишламаяпти. Украина телевидениеси фақат вақти-вақти билан алоқа мавжуд бўлганда мавжуд. Шу боис туман аҳолиси учун ахборот манбаи телеграм каналлари ва маҳаллий ҳокимият вакилларининг ижтимоий тармоқлардаги саҳифалари ҳисобланади.

«Бизнинг ягона умидимиз – Украина Қуролли Кучлари. Биз ишонамизки, ҳар куни аскарларимиз бизга яқинроқ ва Василевский тумани яқин орада умрининг охиригача афсусда бўлган ваҳшийлар, ўғрилар ва террорчилардан халос бўлади. Бизнинг заминимизга қадам қўйинг», деб ўз ҳис-туйғулари ва умидлари билан ўртоқлашади, Василевский тумани раиси хоним.

«Касбдаги ҳаёт «автоматик қонун» қонунлари бўйича ҳаётдир. Мен ўз жамоам аҳолиси учун таянч бўлиб қолишим, қўллаб-қувватлашим, ёрдам беришим, рағбатлантиришим керак. Бироқ, шахсан мен шахс сифатида абадий ўзгардим. Мен ўз ватандошларимга ёрдам бераётганимни ҳис қиляпман, яшаш ва курашиш учун куч бор, акс ҳолда ишғол остидаги тинч аҳолининг ожизлигидан омон қолишнинг иложи йуқ», – дея суҳбатни якунлайди Сергей Калиман.