Ўқув йилининг бошида COVID-19 инфекциясининг кўпайиши муқаррар. V қисм – кураш усуллари

Давоми. Бошланишини аввалги нашрларда ўқинг.

Ўқув йилининг бошланиши билан боғлиқ талабаларнинг юқиши Марказий Осиёнинг барча мамлакатларида кутилмоқда. Шунинг учун касалликларнинг олдини олиш, шу жумладан эмлаш орқали даволаш жуда долзарб мавзудир.

“Синхуа” агентлиги хабар беришича, Хитой Халқ Республикаси Давлат Кенгаши Бош вазири Ли Кетсян таъкидлашича, Хитой амалда қўлланилиши биланоқ Меконг дарёси ҳавзаси мамлакатларига COVID-19 вакцинасини биринчи навбатда этказиб беради.

Меконг дарёси – Ҳиндистон ярим оролидаги энг катта сув омили. Хитой, Мянма, Лаос, Таиланд, Камбоджа ва Ветнам орқали оқади. Пандемияга қарши глобал курашда халқаро ҳамжиҳатлик ва ҳамкорликнинг муҳимлигини таъкидлаб, Ли Кетсян Хитой Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг ролини бажаришда қўллаб-қувватлаш учун Меконг ҳавзаси мамлакатлари билан ишлашга тайёрлигини таъкидлади.

Хитой бош вазири, шунингдек, Хитой Ланьцанцзян-Меконг ҳавзасида ҳамкорлик механизмининг махсус жамғармаси доирасида соғлиқни сақлашни ривожлантириш учун мақсадли маблағлар ажратишга тайёрлигини ва Меконг дарёси ҳавзаси мамлакатларига эпидемияга қарши маблағлар ва техник ёрдам кўрсатишни давом эттиришини таъкидлади.

CNN Indonesia хабарига кўра, Индонезия ташқи ишлар вазири Р.Марсудининг айтишича, мамлакат БААда жойлашган G42 соғлиқни сақлаш технологиялари компанияси билан 2020 йилда 10 миллион дозада COVID-19 вакцинасини этказиб бериш тўғрисида шартнома тузган.

Индонезия Sinopharm ва G42 билан ҳамкорликда вакцинанинг давом этаётган клиник синовларини бевосита кўриш учун кузатувчилар гуруҳини юборди, деди ташқи ишлар вазири.

Proceedings of the National Academy of Academy томонидан чоп этилган Девис шаҳридаги Калифорния университети тадқиқотида баъзи денгиз сутемизувчилар ва йуқолиб кетиш хавфи остида бўлган туркумларга мансуб приматлар янги коронавирусга сезгир бўлиши мумкин.

Таъкидланишича, олимлар геномик таҳлил орқали одамларда ва ҳайвонларнинг турли вируснинг асосий уяли ретсепторларини таққосладилар. Бу ACE2, ангиотенсинни ўзгартирадиган фермент-2, одатда кўплаб турдаги ҳужайралар ва тўқималарда, шу жумладан бурун, оғиз ва ўпканинг эпителия ҳужайраларида учрайди. Вируснинг инсон ҳужайраларига кириб бориши ушбу оқсилнинг 25 та аминокислотаси иштирок этганда содир бўлади.

Мақоланинг биринчи муаллифи ва Девисдаги Калифорния Университетининг тадқиқотчиси Ж.Дамас янги коронавирус билан юқтиришнинг энг катта хавфи 25 та аминокислота қолдиғи инсоннинг АCЕ2 оқсилига тўғри келадиган ҳайвонларда эканлигини тушунтирди. Улар қаторига ғарбий пасттекислик гориласи, Суматран орангутани ва йуқолиб кетиш хавфи остида бўлган примат турлари бўлган барбакли тепаликли гиббон киради. Хавф даражаси юқори гуруҳга кулранг китлар ва шиша делфинлар ва хитойлик ҳамстерлар киради.

Умуман олганда, SARS-CoV-2 томонидан таҳдид қилиниши мумкин бўлган турларнинг деярли 40% Халқаро табиатни муҳофаза қилиш иттифоқи таҳликали мақомга эга.

Шу нуқтаи назардан, тадқиқотнинг этакчи муаллифи Х. Левин ушбу тадқиқотлар пандемия пайтида ҳам ҳайвонлар, ҳам одамлар соғлиғини ҳимоя қиладиган амалиётлар учун асос бўлиб хизмат қилишига умид билдирди.