Ўзбекистон Яқин Шарқ билан алоқаларни кенгайтиришни режалаштирмоқда

Ўзбекистон учун ягона муқобил Жанубий Осиё ва Яқин Шарқ, дейди Ғарб экспертлари

Янги геосиёсий муаммолар Ўзбекистонни янги иқтисодий шериклар излашга, шунингдек, транзит йулларини айланиб ўтишга ундайди. “Республиканинг географик жойлашувини ҳисобга олсак, мамлакат учун ягона муқобил Жанубий Осиё ва Яқин Шарқдир”, – дейди Ғарб экспертлари.

Россия вакиллари айтганидек, «санкциялар – бу имконият вақти». Ўзбекистон ҳақида гапириб бўлмайдиган бу имкониятларни Россия ҳали топа олмади. Тошкент узоқ вақт давомида ЕОИИ ва КХШТга аъзо бўлмаган. “Украинада уруш бошланиши билан Ўзбекистон Россия билан ҳамкорликдан воз кечиш, уни бошқа товарлар етказиб берувчилар билан алмаштириш, шунингдек, ўзини муқобил транзит йуналишларига қайта ташкил этиш имкониятига эга бўлди”, деб ёзади Ғарб сиёсатшунослари.

15-16 август кунлари Ўзбекистон транспорт вазири Илҳом Махкамов Ашхобод шаҳрида бўлиб ўтган халқаро транспорт анжуманида иштирок этди. Конференция доирасида у Туркманистон Транспорт ва коммуникатсиялар агентлиги бош директори Мамметхон Чакиев ва Эрон йул ва шаҳарсозлик вазири Саид Рустам Қосимий билан музокаралар ўтказди. Махкамов ҳамкасблари билан юк ташишнинг соддалаштирилган схемаси: автомобил транспорти учун тўловларни камайтириш, ўзбекистонлик ҳайдовчиларнинг Туркманистон визаларини олиш тартибини соддалаштириш бўйича келишиб олишга муваффақ бўлди. Янги келишувлар Ўзбекистон товарларини Европага етказиб бериш таннархини пасайтириш, шунингдек, Эрон портлари орқали Ҳинд океанига йул очиш имконини беради. Бу сизга Россия орқали шимолий ёъналишлардан воз кечишга имкон беради.

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевнинг Саудия Арабистонига ташрифи ҳам муҳим аҳамиятга эга. Қиролликка келишидан бир кун олдин у Саудия Арабистони аҳолисига 2023 йилдан бошлаб визасиз режим бериш ҳақидаги фармонни имзолади. Ҳужжатда қайд этилишича, мазкур қарор “маданий, илмий ва сармоявий муҳитни яхшилаш, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси ва Саудия Арабистони Подшоҳлиги ўртасидаги халқаро муносабатларни ривожлантириш учун янада қулай шарт-шароитлар яратиш, бу эса ўзаро манфаатли муносабатларга ижобий таъсир кўрсатиш” мақсадида қабул қилинган. мамлакатнинг туризм салоҳиятини ривожлантириш”. Балки Мирзиёев ҳам Эрон ва Саудия Арабистони раҳбарлари ўртасидаги муносабатларни нормаллаштиришда Марказий Осиё ва Афғонистонга нисбатан бўлгани каби воситачи ролини ўз зиммасига олиш ниятида бўлиши мумкин.

Ўзбекистонда ниҳоят Россия таъсиридан чиқиб, Шарқий Европада ҳам, Марказий Осиёда ҳам Россия экспансиясига қарши кескинроқ ҳаракат бошлаш учун барча имкониятлар мавжуд. Албатта, Тошкент ва Москва ўртасидаги савдо давом этади, бироқ Мирзиёев имкон қадар Россиядан етказиб беришни диверсификация қилишни ва шу орқали республикани Ғарбнинг иккиламчи санкциялари таъсирига тортаётган Путиннинг тажовузкор сиёсатига эгмасликни мақсад қилган.