Ўзбекистонда Президентнинг 03.08.2023 йилдаги «2023-2026-йилларда узумчилик ва виночиликни янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ПҚ-260-сон қарори қабул қилинди.
Ҳужжат билан Республикада узумчиликни ривожлантириш бўйича кенгаш таркиби тасдиқланди. Унга топшириқ берилган:
- республика ҳудудлари ва вилоятларини узум етиштиришга ихтисослаштириш, узумзорлар барпо этиш учун энг мақбул ҳудудларни белгилаш, шунингдек ер майдонларини ажратиш тўғрисида қарорлар қабул қилиш;
- кластер ва кооперация усулларидан фойдаланган ҳолда кенг майдонларда узум етиштириш орқали соҳада қўшилган қўшимча қиймат занжирини яратиш, узумни сақлаш, саралаш ва қайта ишлашни рағбатлантириш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш;
- аҳолининг томорқа ва томорқаларида узумчиликни кенг ривожлантириш, янги ташаббускорларни аниқлаш ва манзилли дастурни тасдиқлаш;
- маҳаллий узум навларининг миллий брендларини яратиш ва уларни янги бозорларга чиқариш орқали экспортини кенгайтириш чора-тадбирларини тасдиқлаш;
- узумчиликнинг илмий мактабини ривожлантириш ва янги маҳсулдор уруғсиз узум навларини етиштириш ва яратишни илмий асослаш мақсадида фан ва ишлаб чиқаришнинг яқин интеграциясини амалга ошириш.
Туманлар ҳокимликларига (рўйхат бўйича) 2023-2024-йилларда «Олтиариқ тажрибаси» асосида ҳар бири 2-2,5 минг гектардан узум плантацияларини ташкил этиш топширилди.
Шунингдек, 2023-2026-йилларда узумчиликни ривожлантириш, кластер ва кооперация усулларида етиштириш ва узумни қайта ишлаш учун инвесторлар ва халқаро молия институтларининг 100 миллион доллар миқдоридаги жалб қилинган имтиёзли кредит маблағларидан фойдаланиш кўзда тутилган.
2023-йил 1-августдан узум маҳсулотлари етиштиришни молиявий қўллаб-қувватлаш тизими жорий этилмоқда, унга кўра янги узумзорлар барпо этиш, кўчатларни йиғиштириб олиш ва фойдаланишга топшириш лойиҳаларини амалга ошириш учун маблаг ъ ажратишга рухсат этилади. Қишлоқ хўжалигини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан in-vitro лабораториялар.
Шу билан бирга, Жамғарма маблағлари Марказий банкнинг асосий ставкаси бўйича «Қишлоқ қурилиш банк»га ресурс сифатида жойлаштирилади ва лойиҳа ташаббускорларига 10 йил муддатга (шу жумладан 5 йиллик имтиёзли давр) тижорат кредитларларини 2% дан ажратилади.
2023-2026 йилларда Республикада узумчилик ва виночиликни комплекс ривожлантириш дастури доирасидаги ҳужжат билан:
- 2023-2024-йилларда янги узумзорлар барпо этиш бўйича вазифалар;
- Республика ҳудудларида узум кўчатларини йиғиштириб олиш учун яратилган in-vitro» лабораториялар рўйхати;
- 2023-2026 йилларда узумчилик ва виночилик тармоғини комплекс ривожлантириш бўйича «Йўл харитаси».